Czytelnia on-line

Medycyna rodzinna Terapia 2026, 6 ( 461 ) :  72  -  78

Leczenie uzależnienia od nikotyny w gabinecie lekarza rodzinnego

Treatment for nicotine addiction at the family doctor's office

Summary: Nicotine addiction remains one of the most significant public health problems worldwide, contributing to numerous cardiovascular and respiratory diseases, as well as cancers, and resulting in significant social and economic costs. The aim of this article is to present the current state of knowledge regarding the mechanisms of nicotine addiction, the epidemiology of smoking, and methods for diagnosing and treating tobacco dependence. The history of the spread of tobacco products, the composition and toxicity of tobacco smoke, and the health consequences of active and passive smoking are discussed. The epidemiology of smoking worldwide and in Poland is presented, with attention drawn to the growing popularity of e-cigarettes among young people. The neurobiological basis of nicotine addiction and the chronic, relapsing nature of the disease were characterized. The transtheoretical model of behavior change, methods for assessing readiness to quit smoking, level of motivation, and degree of addiction using the Schneider and Fagerström questionnaires were described in detail. The therapeutic section discusses non-pharmacological approaches, including minimal intervention based on the 5×A principle, counseling, and behavioral support. Pharmacotherapy options were also presented: nicotine replacement therapy, bupropion, cytisine, and varenicline, along with their indications and limitations. The importance of individualizing therapy, providing regular patient support, and accepting relapses as a natural part of the recovery process was emphasized.
Keywords: nicotine addiction, smoking, smoking cessation, pharmacotherapy, public health
Słowa kluczowe: uzależnienie od nikotyny, palenie tytoniu, rzucanie palenia, farmakoterapia, zdrowie publiczne

Uzależnienie od nikotyny pozostaje jednym z największych wyzwań zdrowia publicznego XXI wieku. Choć wiedza o szkodliwości palenia jest powszechna, miliony ludzi wciąż nie potrafią zerwać z nałogiem. Uzależnienie to nie tylko kwestia „słabej woli”, lecz złożony proces biologiczny, psychologiczny i społeczny. Dzięki postępom nauki rozumiemy dziś lepiej mechanizmy działania nikotyny, a także dysponujemy skutecznymi metodami leczenia – od psychoterapii po farmakoterapię wspomagającą.

Zdjęcie: Photogenica.

Zaloguj się i przeczytaj bezpłatnie całą treść artykułu.

Nie masz jeszcze konta dostępowego?
Zarejestruj się bezpłatnie, a otrzymasz:
* dostęp do wszystkich doniesień oraz pełnych tekstów artykułów naukowych w naszej Czytelni,
* prawo do bezpłatnego otrzymywania newslettera "Aktualności TERAPIA" z przeglądem interesujących i przydatnych wiadomości ze świata medycyny oraz systemu ochrony zdrowia w Polsce i na świecie,
* możliwość komentowania bieżących wydarzeń oraz udziału w ciekawych quizach i konkursach.
Zapraszamy serdecznie, dołącz do naszej społeczności.

Inne prace autorów:
  • dr n. med. i n. o zdr. Michał Rząd 1). Zakład Medycyny Społecznej i Zdrowia Publicznego, Warszawski Uniwersytet Medyczny, 2). Klinika Chorób Wewnętrznych, Pneumonologii, Alergologii, Immunologii Klinicznej i Chorób Rzadkich, Wojskowy Instytut Medyczny – Państwowy Instytut Badawczy w Warszawie
  • Joanna Piotrowska Klinika Chorób Wewnętrznych, Pneumonologii, Alergologii, Immunologii Klinicznej i Chorób Rzadkich, Wojskowy Instytut Medyczny – Państwowy Instytut Badawczy w Warszawie

Dodaj komentarz